Türkçe | English

Kurumsal

HEDEF ÜLKELER

Avrupa Ülkeleri Karadağ KKTC Kosova Letonya Portekiz Yunanistan Almanya Arnavutluk Avusturya Belçika Bosna Hersek Bulgaristan Çek Cumhuriyeti Danimarka Estonya Finlandiya Fransa Hırvatistan Hollanda İngiltere İrlanda İspanya İsveç İsviçre İtalya İzlanda Litvanya Lüksemburg Macaristan Makedonya Malta Norveç Romanya Sırbistan Polonya Slovakya Slovenya Asya ve Pasifik Ülkeleri Singapur Avustralya Bangladeş Endonezya Filipinler Pakistan Güney Kore Hindistan Hong Kong Japonya Malezya Afganistan Vietnam Yeni Zelanda Tayland Orta Doğu Ülkeleri Bahreyn Filistin Irak İran İsrail Katar Kuveyt Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Suriye Yemen Ürdün Umman Suudi Arabistan Lübnan Amerika Kıta Ülkeleri Venezuella Şili Meksika Peru Küba Kanada Kolombiya Brezilya Arjantin ABD Afrika Ülkeleri Libya Cezayir Fas Mısır Angola Demokratik Kongo Cumhuriyeti Etiyopya Gana Güney Afrika Cumhuriyeti Kamerun Kenya Madagaskar Mali Mozambik Nijerya Sudan Tanzanya Tunus Uganda Zambiya

Filistin

FİLİSTİN

 

RESMİ ADI

: Filistin Devleti

BAŞKENTİ                

: Doğu Kudüs (İşgal altında olması nedeniyle

Ramallah idari merkezdir.)

RESMİ DİL

: Arapça

BAĞIMSIZLIK TARİHİ

: 15 Kasım1988(Tek taraflı ilan edildi,  sonrasında tek taraflı geri çekildi)

DEVLET BAŞKANI

: Mahmud Abbas 

HÜKÜMET BAŞKANI

: Rami Hamdallah

DİN      

:Gazze Şeridi: % 99 Müslüman, % 1 Hristiyan :Batı Şeria:  % 75 Müslüman, % 17 Yahudi,

% 8 Hristiyan

YÜZÖLÇÜMÜ           

: 365 km2 (Gazze Şeridi) 5.860 km2 (Batı Şeria)

 

 

 

 

 

 

TEMEL EKONOMİK GÖSTERGELER

GSYİH (Nominal)

: 13,3 milyar $ (2013 tahmini)

GSYİH BÜYÜME HIZI

: % 5,9 (2013 tahmini)

KİŞİ BAŞINA GSYİH

: 1.653 $ (2013 tahmini)

FİLİSTİN’İN İHRACATI

900,6 milyon $ (2013 tahmini)

FİLİSTİN’İN İTHALATI

5.2 milyar $ (2013 tahmini)

NÜFUS 

: 4,5 milyon (Batı Şeria ve Gazze toplamı)

PARA BİRİMİ - PARİTESİ

: New Israeli Shekel (NIS-Yeni İsrail Şekeli), 

   Jordanian Dinar (JD-Ürdün Dinarı)

DÜNYA BANKASI İŞ YAPMA

KOLAYLIĞI SIRALAMASI 

: 128. 

GSMH’NİN SEKTÖREL DAĞILIMI

 

: Hizmetler %82, sanayi %12.5, imalat %%8.7, tarım % 5.5

DOĞAL KAYNAKLAR

: Su, Gaz, Doğaltaşlar

BAŞLICA 

SANAYİ DALLARI

: Taşocağı, inşaat, hafif imalat,    altyapı   hizmetleri

BAŞLICA 

TARIMSAL ÜRETİM

: Meyve, sebze, zeytin, kesme çiçek,     balıkçılık

Kaynak: EIU, Filistin İstatistik Kurumu, Trademap

 

 

 

 

 

 

FİLİSTİN’İN GENEL EKONOMİK GÖSTERGELERİ

Yıllar

GSYH

(Nominal) Milyar $

GSYİH

Büyüme

Oranı (%)

Enflasyon

Oranı

 (%)

İşsizlik Oranı

İhracat  

(FOB)  Milyon

$

İthalat

(CIF)

Milyar $

2007

4,6

5,1

2,6

19,1

513

3,1

2008

6,2

7,1

9,9

24,2

558

3,6

2009

6,7

7,4

2,8

26,4

518

3,6

2010

8,3

9,8

3,7

26,8

575

4,0

2011

-9,0

9,9

2,9

28,4

720

4,2

2012

10,9

4,9

2,8

24,3

739

3,9

2013

6,8

5,9

1,5

26,2

834

5,2

Kaynak: EIU, Filistin İstatistik Kurumu, Trademap

 

 

 

 

 

 

FİLİSTİN’İN DIŞ TİCARETİ

 

Tablo 1. Dış Ticaret Göstergeleri (1.000 ABD Doları)

YILLAR

İHRACAT

İTHALAT

HACİM

DENGE

2007

      512.983

3.141.279

3.654.262

-2.628.296

2008

558.446

3.568.674

4.127.120

-3.010.228

2009

518.355

3.600.785

4.119.140

-3.082.430

2010

575.513

3.958.512

4.534.025

-3.382.999

2011

745.661

4.737.647

5.483.308

-3.991.986

2012

782.369

4.697.356

5.479.725

3.914.987

2013

900.618

5.163.897

6.064.515

-4.263.279

2014*

105.503

803.810

909.313

-698.307

Kaynak : ITC_Trademap * 2014 yılı verileri mirror data’dır.

 

 

 

 

 

İhracatında Başlıca Ürünler

 

Filistin’in 2014 yılı ihracatı dolaylı verilere göre, 105,5 milyon dolardır. Başlıca ihraç ürünleri arasında inşaata elverişli işlenmiş taşlar, demir/çelik döküntü ve hurdaları, zeytinyağı, hurma, incir, avokado, konserve, hazırlanmış et, zencefil, safran, eczacılık ürünleri, demir-çelik çubuklar, traktörler, patates, turunçgiller, mermer, hayvansal ve bitkisel yağlar, meyveler, kesme çiçek vb. yer almaktadır.

 

 

 

 

 

Tablo 2. İhraç Ettiği Başlıca Ürünler (1 000 Dolar)

 GTİP

ÜRÜNLER

2012

2013

2014

6802

Yontulmaya, inşaata elverişli işlenmiş taşlar (kayagan hariç)

123958

131790

20402

7204

Demir/çelik döküntü ve hurdaları, bunların külçeleri

49899

41771

12066

1509

Zeytinyağı ve fraksiyonları (kimyasal olarak değiştirilmemiş)

23040

8842

9663

0804

Hurma, incir, avokado ve guava armudu, mango, mangost (taze/kurutulmuş)

5687

8087

7695

1602

Konserve; hazırlanmış/et, sakatat/kandan müstahzar

154

1123

5271

0910

Zencefil, safran, zerdeçal, kekik, defne yaprakları, köri ve diğer baharat

7296

2073

4860

1211

Bitki ve bitki kısımları (parfümeride, eczacılıkta vs. Kullanılan)

8098

52379

3190

7214

Demir/çelik çubuklar (sıcak haddeli, dövülmüş, burulmuş, çekilmiş)

742

0

3177

3003

Tedavide/korunmada kullanılmak üzere karıştırılmış ilaçlar (dozsuz)

0

0

2593

8701

Traktörler

10

10

2295

0703

Soğan, salot, sarımsak, pırasa ve diğer soğanımsı sebzeler (taze/soğutulmuş)

41

1107

2209

3004

Tedavide/korunmada kullanılmak üzere hazırlanan ilaçlar (dozlandırılmış)

11799

9935

2179

0701

Patates (taze/soğutulmuş)

58

41

1945

0805

Turunçgiller (taze/kurutulmuş)

409

2276

1809

9999

Başka yerde belirtilmemiş ürünler

8274

0

1771

0709

Diğer sebzeler (taze/soğutulmuş)

1126

9242

1601

3401

Sabunlar, yüzey aktif organik maddeler

434

623

1496

2202

Sular (tatlandırıcılı, lezzetlendirilmiş)

7499

6049

1428

2515

Mermer ve traverten, ekosin su mermeri, kireçli taşlar

3618

0

1302

1516

Hayvansal ve bitkisel yağlar vb. Fraksiyonları

0

0

1220

4703

Sodalı ve sülfatlı odun hamuru

0

0

1151

9404

Somyalar, şilte, yatak, yorgan, yastık, puf, diz, ayak örtüleri vb

17176

20012

936

6404

Ayakkabı; yüzü dokuma maddelerinden, tabanı kauçuk, plastik vb

5361

6911

811

6804

Değirmen taşı; bileği taşı, parlatma, bileme taşları

33

1

777

0802

Diğer kabuklu meyveler (taze/kurutulmuş) (kabuğu çıkarılmış/soyulmuş)

1943

2553

767

3209

Sentetik polimerler esaslı; sulu ortamda eriyen/dağılan boya ve vernik

777

858

692

0810

Diğer meyveler (taze)

3002

534

638

0603

Buket yapmaya elverişli/kesme çiçek ve tomurcuklar

1647

1025

465

0706

Havuç, şalgam, teke sakalı, kök kerevizi vs. (taze/soğutulmuş)

0

5281

455

1904

Hububat esaslı kabartılmış gıda mamulleri

27

32

404

 

Diğer Ürünler

500.261

588.063

10.235

 

TOPLAM

782.369

900.618

105.503

Kaynak: Trademap (mirror data, 08.10.2015)

 

 

 

 

 

 

İthalatında Başlıca Ürünler

 

Filistin’in 2014 yılı ithalatı dolaylı verilere göre, 803,8 milyon dolardır. Filistin’in ithal ettiği ürünler genel olarak sanayi hammaddeleri ve ara malları ile gıda ürünleridir. Başlıca ithal ürünleri arasında otomobil, steyşın vagonlar, yarış arabaları, telli telefon-telgraf için elektrikli cihazlar,  ekmek, pasta, kek, bisküvi vs. ile boş ilaç kapsülü mühür güllacı, dozlandırılmış ilaç, sığır eti, buğday unu, ayçiçeği, şeker kamışı, çikolata ve kakao içeren gıdalar, sular, peynir ve lor, tıp, cerrahi, dişçilik, veterinerlik alet ve cihazları,  alüminyum çubuk ve profiller, meyve ve sebze suları vb. yer almaktadır.

 

 

 

 

 

 

Tablo 3. İthal Ettiği Başlıca Ürünler (1 000 Dolar)

 GTİP

ÜRÜNLER

2012

2013

2014

8703

Otomobil, steyşın vagonlar, yarış arabaları

102367

96171

131444

8517

Telli telefon-telgraf için elektrikli cihazlar

39249

55183

35775

1905

Ekmek, pasta, kek, bisküvi vs. İle boş ilaç kapsülü mühür güllacı vs.

32231

38865

34700

3004

Tedavide/korunmada kullanılmak üzere hazırlanan ilaçlar (dozlandırılmış)

83664

96577

28678

202

Sığır eti (dondurulmuş)

13835

14630

23475

1101

Buğday unu/mahlut unu

50560

72065

17197

1512

Ayçiçeği, aspir, pamuk tohumu yağları (kimyasal olarak değiştirilmemiş)

3559

5388

16823

1701

Kamış/pancar şekeri ve kimyaca saf sakkaroz (katı halde)

34265

39042

16258

1806

Çikolata ve kakao içeren diğer gıda müstahzarları

29125

35549

15686

3816

Ateşe dayanıklı çimentolar, harçlar, betonlar vb. Karışım

28

29

15573

2402

Tütün/tütün yerine geçen maddelerden purolar, sigarillolar ve sigaralar

74333

61949

13059

3901

Etilen polimerleri (ilk şekillerde)

34753

40522

11291

2202

Sular (tatlandırıcılı, lezzetlendirilmiş)

59706

72662

10974

406

Peynir ve lor

16933

18594

10972

2106

Tarifenin başka yerinde yer almayan gıda müstahzarları

18208

23388

10259

2005

Diğer sebzeler (sirke/asetik asitten başka usulde hazır. Konserve) (dondurulmamış

9763

11456

10227

9018

Tıp, cerrahi, dişçilik, veterinerlik alet ve cihazları

22874

21396

10067

3208

Sentetik polimerler esaslı; susuz ortamda eriyen/dağılan, boya ve vernik

5745

7068

9520

8704

Eşya taşımaya mahsus motorlu taşıtlar

44983

46269

8775

7604

Alüminyum çubuk ve profiller

21407

27984

8249

1901

Malt hülasası; un, nişasta ve malt esaslı müstahzarlar

17588

14717

8153

1704

Kakao içermeyen şeker mamulleri (beyaz çikolata dahil)

21907

24531

7476

8422

Yıkama, temizleme, kurutma, doldurma vb. İşler için makine, cihaz

4122

8983

6719

1602

Konserve; hazırlanmış/et, sakatat/kandan müstahzar

1115

866

6581

3305

Saç müstahzarları

11830

10798

6484

2009

Meyve ve sebze suları (fermente edilmemiş, alkol katılmamış)

1160

1044

6380

7612

Alüminyum fıçı, varil, bidon, kutu vb. Kaplar-hacmi<300lt

2038

7944

6293

9403

Diğer mobilyalar vb. Aksam, parçaları

18795

14191

6047

8443

Matbaacılığa mahsus baskı makineleri, yardımcı makineler

11436

11717

5944

 

Diğer Ürünler

3.885.671

4.284.319

292.524

 

TOPLAM

4.697.356

5.163.897

803.810

Kaynak: Trademap (mirror data, 08.10.2015)

 

 

 

 

 

Başlıca Ülkeler İtibarı ile Dış Ticareti

 

Filistin’in ihracat yaptığı başlıca ülkeler, Ürdün, Katar, Kuveyt, Belçika ve ABD’dir. Bunları Hollanda, Polonya, Birleşik Krallık ve Türkiye izlemektedir. 2014 yılında Ürdün’e gerçekleştirilmiş olan ihracat toplam ihracatın % 53’ünü oluşturmuştur.

 

 

 

 

 

 

Tablo 4. Başlıca Ülkeler İtibarı ile İhracat (1 000 Dolar)

 ÜLKELER

2012

2013

2014

Ürdün

51713

49733

56184

Katar

 -

5319

7466

Kuveyt

3306

3344

6207

Belçika

9440

7889

5432

ABD

5096

5305

4561

Hollanda

1462

2631

4457

Polonya

903

1831

3771

Birleşik Krallık

2556

2984

2654

Türkiye

464

1134

2502

Slovakya

1194

1166

2420

Cezayir

7672

883

1736

Almanya

491

676

1252

Fransa

3522

1377

1230

G. Kore

615

1081

1103

İtalya

901

914

607

Diğer Ülkeler

13.639

15.909

3.921

TOPLAM

102.974

102.176

105.503

Kaynak: Trademap (mirror data, 08.10.2015)

 

 

 

 

Filistin’in 2014 yılı ithalatında Mısır ilk sırada yer alırken, Ürdün, G. Kore ve Türkiye onu takip etmektedir.

 

 

 

 

Tablo 5. Başlıca Ülkeler İtibarı ile İthalat (1 000 Dolar)

ÜLKELER

2012

2013

2014

Mısır

53445

85149

141497

Ürdün

98859

116274

124925

G. Kore

46255

82135

92677

Türkiye

62696

75507

90996

Çin

40725

90677

75507

Almanya

64036

72406

70564

İsviçre

29170

29669

26542

Brezilya

22479

27014

24445

İspanya

9212

14101

21092

Hollanda

8005

9286

20707

Fransa

13210

14871

16045

Ukraine

5363

8003

10128

İtalya

4983

10448

8821

Belçika

5284

3057

7553

Slovakya

1654

9949

7252

Diğer Ülkeler

42.246

42.894

65.059

TOPLAM

507.622

691.440

803.810

Kaynak: Trademap (mirror data, 08.10.2015)

 

 

 

 

 

 

TÜRKİYE – FİLİSTİN TİCARETİ

 

Tablo 6. Türkiye-Filistin Dış Ticaret Değerleri (1 000 Dolar)

Yıl

İhracat

İthalat

Hacim

Denge

2000

5.621

152

5.774

5.469

2001

5.998

98

6.097

5.900

2002

4.729

12

4.742

4.716

2003

6.489

453

6.943

6.035

2004

9.025

544

9.570

8.480

2005

9.401

303

9.705

9.097

2006

21.153

500

21.654

20.653

2007

21.246

761

22.008

20.484

2008

20.690

428

21.118

20.261

2009

29.522

274

29.796

29.248

2010

40.304

576

40.881

39.728

2011

49.092

271

49.363

48.820

2012

62.696

464

63.160

62.232

2013

75.507

1.134

76.641

74.373

2014

90.996

2.502

93.498

88.494

2014 (Ocak-Ağustos)

56.202

384

56.586

55.818

2015 (Ocak-Ağustos)

53.389

1.219

54.608

52.170

Kaynak: TÜİK

 

 

 

 

 

 

2014 yılında Türkiye’nin Filistin’e ihraç ettiği ürünler incelendiğinde gıda maddelerinin ağırlıkta olduğu görülmektedir. Bu dönemde Filistin’e olan ihracatımızda bir önceki yıla göre %37,8 oranında bir artış gerçekleşmiştir. Ekmek, pasta, kek, bisküvi gibi ürünler ile buğday unu en önemli ihraç kalemi olmuştur.  Üçüncü sırada ise çikolata ve kakao içeren diğer gıda müstahzarları yer almaktadır.

 

 

 

 

 

 

Tablo 7. Türkiye’nin Filistin’e İhracatında Başlıca Ürünler (1000 Dolar)

GTİP

Ürünler

2012

2013

2014

1905

Ekmek, pasta, kek, bisküvi vs. İle boş ilaç kapsülü mühür güllacı vs.

13426

19292

26581

1101

Buğday unu/mahlut unu

16324

16718

12180

1806

Çikolata ve kakao içeren diğer gıda müstahzarları

5739

5931

8274

2402

Tütün/tütün yerine geçen maddelerden purolar, sigarillolar ve sigaralar

503

4907

8116

1512

Ayçiçeği, aspir, pamuk tohumu yağları

919

2834

4030

1515

Diğer bitkisel sabit yağlar (kimyasal olarak değiştirilmemiş)

2620

1900

3131

2710

Petrol yağları ve bitümenli minerallerden elde edilen yağlar

706

1459

1805

6908

Sırlı seramikten döşeme, kaldırım taşları, şömine, duvar karosu

1229

1962

1603

5702

Dokunmuş halılar, yer kaplamaları (kilim, sumak, karaman vb)

486

1850

1200

7306

Demir/çelikten diğer tüpler, borular, içi boş profiller

0

1067

1137

1704

Kakao içermeyen şeker mamulleri (beyaz çikolata dahil)

802

872

1000

3924

Plastikten sofra, mutfak ve diğer ev eşyası, tuvalet eşyası

30

282

883

1006

Pirinç

0

123

857

7310

Demir-çelik tanklar, varil, fıçı, kutular (hacmi <300lt)

270

375

795

8504

Elektrik transformatörleri, statik konvertisörler, endüktörler

1377

426

635

3923

Eşya taşıma ambalajı için plastik mamulleri, tıpa, kapak, kapsül

237

267

596

7308

Demir/çelikten inşaat ve aksamı

116

90

529

3921

Plastikten diğer levhalar, yaprak, pelikül, varak ve lamlar

26

169

517

7216

Demir/alaşımsız çelikten profil

2012

465

409

9619

Hijyenik havlular ve tamponlar, bebek bezleri

493

530

383

8481

Muslukçu, borucu eşyası-basınç düşürücü, termostatik valf dahil

32

314

378

3304

Güzellik/makyaj ve cilt bakımı için müstahzarları

5

432

358

8514

Sanayi-laboratuarlarda kullanılan elektrik ocak ve fırınları vb.

0

0

357

2202

Sular (tatlandırıcılı, lezzetlendirilmiş)

4094

212

345

8703

Otomobil, steyşın vagonlar, yarış arabaları

979

193

321

1517

Margarin

522

788

310

9405

Diğer aydınlatma cihazları, lambalar, ışıklı tabela, plaka vb.

144

141

303

3208

Sentetik polimerler esaslı; susuz ortamda eriyen/dağılan, boya vernik

40

61

290

0713

Kuru baklagiller (kabuksuz) (taneleri ikiye ayrılmış)

95

170

268

 

Diğer Ürünler

9.470

11.603

7.463

 

TOPLAM

62.696

75.507

90.996

Kaynak: Trademap

 

 

 

 

 

 

2014 yılında Filistin’den ithal edilen ürünlerin %92’sini  hurma, incir, avokado ve guava armudu, mango, (taze/kurutulmuş) oluşturmuştur. Bu ürünlerden sonra en fazla ithalat yapılan ürün ise sığır ve at cinsi hayvanların ham derileri ile koyun ve kuzuların ham derileri oluşturmuştur.

 

 

 

 

 

 

Tablo 8. Türkiye’nin Filistin’den İthalatında Başlıca Ürünler (1000 Dolar)

GTİP

ÜRÜNLER

2012

2013

2014

0804

Hurma, incir, avokado ve guava armudu, mango, mangost (taze/kurutulmuş)

204

990

2297

4101

Sığır ve at cinsi hayvanların derileri-ham

0

102

125

4102

Koyun ve kuzuların ham derileri

133

39

24

4103

Diğer ham deriler

0

0

14

6204

Kadın/kız çocuk için takım, takım elbise, ceket vs.

22

0

12

2201

Sular (tatlandırıcısız, lezzetlendirilmemiş)

0

0

11

5101

Yün ve yapağı (kardesiz/taranmamış)

0

0

10

6908

Sırlı seramikten döşeme, kaldırım taşları, şömine, duvar karosu

0

0

2

6913

Seramikten heykelcikler ve diğer süs eşyası

0

0

2

9405

Diğer aydınlatma cihazları, lambalar, ışıklı tabela, plaka vb.

0

0

2

8708

Kara taşıtları için aksam, parçaları

0

0

1

4901

Kitap, broşür, risale vb. Matbua

0

0

1

6802

Yontulmaya, inşaata elverişli işlenmiş taşlar (kayagan hariç)

0

0

1

1704

Kakao içermeyen şeker mamulleri (beyaz çikolata dahil)

0

0

1

3925

Plastikten inşaat malzemesi

0

0

1

 

TOPLAM

464

1.134

2.502

Kaynak: Trademap

 

 

 

 

 

Tablo 9. İki Ülke Arasındaki Anlaşma ve Protokoller

 Türkiye-Filistin Konseyinin Kurulması Anlaşması

01 TEMMUZ 1994

Standardizasyon Alanında İşbirliği Anlaşması

08 EYLÜL 1998

Türkiye-Filistin Geçici Serbest Ticaret Anlaşması

01 HAZİRAN 2005

Türkiye-Filistin Turizm Karma Komisyonu II. Dönem Toplantısı Protokolü

14 TEMMUZ 2005

Türkiye-Filistin Hibe Anlaşması

21 ARALIK 2004

Türkiye-Filistin Hibe Anlaşması

10 TEMMUZ 2006

Serbest Ticaret Anlaşmasının İlk Ortak Komite Toplantısı Protokolü

1-2 ARALIK 2010

Kaynak: DEİK

 

 

 

 

 

 

Türkiye-Filistin Serbest Ticaret Anlaşması

 

Türkiye-Filistin Geçici Serbest Ticaret Anlaşması 20 Temmuz 2004 tarihinde İstanbul’da imzalanmıştır. Söz konusu Anlaşma 01 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Türkiye-Filistin Serbest Ticaret Anlaşması sanayi ürünlerindeki gümrük vergileri, miktar kısıtlamaları ve eş etkili vergi ve önlemlerin kaldırılması, teknik mevzuat, tarım ürünlerindeki taviz değişimi, hayvan ve bitki sağlığı önlemleri, hizmetler ve yatırımlar, genel hükümler hususlarında düzenlemeler içermektedir.

Anlaşmanın başlıca hedefleri; esas itibariyle taraflar arasındaki ekonomik işbirliğinin arttırılması ve güçlendirilmesi, mal ticaretindeki kısıtlamaların kaldırılması, uygun rekabet koşullarının yaratılması, karşılıklı yatırımların teşvik edilmesi, tarafların üçüncü ülke piyasalarındaki ticaret ve işbirliğinin geliştirilmesidir. Anlaşma, Filistin’in özel durumu göz önünde bulundurularak, Filistin halkının refahına destek vermek üzere, Türkiye ve Filistin arasında ekonomik işbirliğinin geliştirilmesine yönelik bir şekilde kaleme alınmıştır. Bu kapsamda, tarım sektöründen sanayi sektörüne, turizmden kalite altyapısının geliştirilmesine kadar birçok alanda işbirliği yapılması ve gerekli durumlarda Filistin’e yardım sağlanması amaçlanmıştır.

 

 

Ankara Forumu Toplantıları:

 

TOBB’un girişimiyle, Türk-Filistin-İsrail işadamları arasında işbirliği ortamı tesis edilmesi amacıyla 27 Nisan 2005 günü Ankara’da bir toplantı düzenlenmiştir. Söz konusu üçlü toplantıda, anılan girişim kurumsallaştırılarak Ankara Forumu olarak adlandırılmıştır. Ankara Forumu’nun ikinci toplantısı 8 Haziran 2005 tarihinde Doğu Kudüs’te gerçekleştirilmiştir. Söz konusu toplantıda bir irtibat grubu oluşturulması, turizm çalışma grubunun kurulması, Erez Sanayi Bölgesi’nin yeniden canlandırılması konusunda çalışmak üzere bir çalışma grubunun tesisi gibi konularda kararlar alınmıştır. Ankara Forumu’nun üçüncü toplantısı ise 20–21 Eylül 2005 Eylül tarihlerinde İstanbul’da yapılmıştır. Bu toplantıda İsrail ve Filistin taraflarına Erez Sanayi Bölgesi’nin canlandırılması projesi kapsamında tevdi edilen Mutabakat Muhtıraları 4–5 Ocak 2006 tarihlerinde imzalanmıştır.

Gazze Şeridi’nin Haziran 2007’de Hamas’ın kontrolüne geçmesiyle projenin uygulanabilirliğini yitirmesi üzerine, İsrail Cumhurbaşkanı Shimon Pres’in 11-13 Kasım 2007 tarihlerinde ülkemize gerçekleştirdiği ziyaret sırasında, Ankara Forumu’nun “Barış İçin Sanayi” çalışmaları kapsamında, Batı Şeria’daki Tarkumiye’de bir sanayi bölgesi kurulmasına ilişkin Ortak Açıklama 12 Kasım 2007 tarihinde Sayın Cumhurbaşkanımız, İsrail Devlet Başkanı Shimon Peres ve Filistin Ulusal Yönetimi Başkanı Mahmoud Abbas tarafından imzalanmıştır.

Projenin uygulamaya geçirilmesi için İsrail ve Filistinli yetkililer arasında projenin gerçekleştirileceği alana ilişkin mutabakat sağlanarak arazi tahsisinin yapılması beklenmektedir. Bundan sonra projenin tamamlanabilmesi için TOBB-BİS’in Filistin tarafıyla “imtiyaz sözleşmesi”, İsrail tarafıyla da “güvenlik ve ticaretin kolaylaştırılması protokolü” imzalaması gerekmektedir.

 

 

Türkiye’nin Filistin’e Yardımları:

 

Türkiye, tarihi ve kültürel bağları, Orta Doğu bölgesindeki ağırlığı, gerek İsrail, gerek Filistin ile mevcut özel dostluk ilişkileri çerçevesinde, öteden beri Filistin'e ikili ve çok taraflı düzeyde nakdi ve ayni yardımlarda bulunmaktadır. 1995 yılından bugüne kadar Filistin’e toplam 23 milyon Dolarlık yardımda bulunulmuştur.

Öte yandan, ülkemiz ile Filistin arasında 900 bin ABD Doları tutarındaki Hibe Anlaşması 21 Aralık 2004 tarihinde ülkemiz adına Filistin Ekonomik, Sosyal İşler Koordinatörü Vehbi Dinçerler, Filistin adına ise, Filistin Ulusal Yönetiminin Ankara’daki Büyükelçisi Fouad Yaseen tarafından imzalanmıştır. Söz konusu hibe, küçük ve orta ölçekli projelerin geliştirilmesi, bunlara ilişkin mal ve hizmetlerin ülkemizden temini ve Filistin’e ulaştırılması için kullanılmıştır.

2006 yılı için 1 milyon Dolarlık yeni bir hibe anlaşması da 10 Temmuz 2006 tarihinde imzalanmıştır. Söz konusu hibe yine proje bazında kullandırılmaktadır.

 

 

Türkiye-Filistin Yatırım İlişkileri

 

Filistin Otoritesi tarafından yabancı ve yerli yatırımların teşvik edilmesi için kurulmuş olan Yatırımları Teşvik Ajansı’nın görevleri, 1998 yılında çıkarılmış olan Filistin’de Yatırımların Teşviki Kanunu hükümleri çerçevesinde belirlenmiştir. Filistin ile ülkemiz arasında Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması bulunmamaktadır. Türkiye ile Filistin arasında Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması bulunmamaktadır.

Doğrudan sermaye çıkışlarına ilişkin kayıtlarda Türkiye’den Filistin’e yapılan kayda değer bir transfer bilgisine rastlanılmamıştır. 30.06.2012 tarihi itibariyle ülkemizde 59 adet Filistin sermayesine sahip şirket faaliyet göstermektedir.

 

 

İki Ülke Arasındaki Ticarette Yaşanan Sorunlar

 

Filistin özerk yönetimine ilişkin ihracatta İsrail gümrükleri kullanılmaktadır. İsrail II. İntifada’nın çıktığı Ekim ayından bu yana güvenlik gerekçesiyle limanlara gelen malları kontrol amacıyla günlerce bekletebilmekte, bu nedenle firmalarımız ekstra demuraj ücreti ödemek zorunda kaldıkları gibi bazı hallerde malın bozulması söz konusu olmaktadır. Ayrıca, malın gümrükten çekilmesini takiben İsrail plakalı kamyona yüklenmesi zorunluluğu maliyeti artırmaktadır. İsrail standartlarının ve teknik düzenlemelerin Filistin için de uygulanıyor olması nedeniyle İsrail tarafı bunu sık sık tarife dışı engele dönüştürmekte ve zorluklar çıkarmaktadır. Ayrıca, ihracat kargolarını götüren gemilerin İsrail ülke limanlarında yavaş tahliye ediliyor olması, Filistinli alıcıların kargolarına sadece ‘Supalan İzni’ veriliyor olması ve ‘Kosher Sertifikası’nın fiyatında görülen artışın maliyetleri olumsuz etkilemesi ile ihraç edilen ayva, elma, patates, kuru soğan gibi ürünlerde Karantina yetkililerinin çok hassas davranmasının limanda işlemlerin uzamasına neden olması söz konusu ülkeye yapılan ihracatta yaşanan belli başlı sorunlardır.

Hâlihazırda bölgede, müteahhitlik hizmetlerinde faaliyette bulunan firma bulunmasa da ticari faaliyette bulunan ve ticarette genel geçer kurallar olan teslim ve ödeme şekillerini kullanmayan firmaların, niza konusu olan ürünlerini geri almaları veya bedel tahsilinde sıkıntı yaşadıkları gözlemlenmektedir. Herhangi bir kurumsal otoritenin varlığı bulunmadığından, hukuk alanında da anlaşmazlıkların çözülmesinde ve hukuksal yaptırımların uygulanmasında sıkıntı yaşanmaktadır. Bu bağlamda firmalarımızın risk almamaları için uluslararası ticaret pratiklerine uymaları büyük önem taşır.

 

 

İşbirliği İmkanları

 

Mevcut politik durum; mal ve hizmet hareket serbestliğinin bulunmaması nedeniyle, Batı Şeria’da gerçekleştirilmesi öngörülen projeler için dışarıdan ekipman ve malzeme tedariki pek mümkün görülmemektedir. Filistinli önde gelen işadamlarının Ürdün’de faaliyet gösteriyor olmaları nedeniyle, bu firmalarla ortak olarak Batı Şeria’da yüklenici firmalardan biri olmanın imkan dahilinde olabileceği değerlendirilmektedir.

 

 

 

 

 

FİLİSTİN’İN GAZİANTEP İLE TİCARETİ

 

Tablo 10. Gaziantep’in FİLİSTİN’E ihracatı (ABD $) (2014)

İŞGAL ALT.FİLİSTİN

Toplam NET KG

Toplam FOB USD

TOPLAM

3.784.636,21

10.068.878,78

AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ

1.656,00

7.820,00

DEMİR. DEMİR DIŞI MET. ADİ MET.

424,25

2.870,60

HALI

250.262,44

1.201.155,39

HUBUBAT BAKLİYAT VE YAĞLI TOHUMLAR

3.230.749,75

8.000.068,46

İKLİMLENDİRME SANAYİ

1.090,00

3.713,34

KİMYA

264.520,01

736.951,53

KURU MEYVELER VE MAMULLERİ

3.780,00

13.438,44

MAKİNE VE AKSAMLARI SEKTÖRÜ

4.215,00

30.109,40

MEYVE SEBZE MAMULLERİ

5.628,00

11.281,68

TEKSTİL

22.310,76

61.469,94

Genel Toplam

3.784.636,21

10.068.878,78

Kaynak: GAİB 2014

 


Copyright 2013 GYDO

Anasayfa   |   İletişim

İncillipınar Mah. Muammer Aksoy Bulvarı Vakıflar İş Merkezi Kat:1-2-3 27090 Şehitkamil / GAZİANTEP

Tel : +90 342 231 07 01-02 Fax : +90 342 231 07 03 E-mail : info@investingaziantep.gov.tr